Work and Travel süreci kendi diliyle geliyor: DS-2019, SEVIS, Job Offer, Grace Period, Full Placement… Bir belgeyi yanlış anlamak ya da iki kavramı karıştırmak, sürecin ortasında gereksiz telaşa yol açıyor. Bu sözlükte programda karşılaşacağınız terimleri sade tanımlarıyla derledik.
Program ve Vize Terimleri
Work and Travel (Summer Work and Travel)
ABD Dışişleri Bakanlığı'nın 1961'den bu yana yürüttüğü J-1 kültürel değişim programı. Üniversite öğrencileri yaz tatilinde Amerika'da geçici işlerde yasal olarak çalışır ve sezon sonunda ülkeyi gezer.
J-1 Vizesi (Exchange Visitor Visa)
Programa katılacak öğrencilerin aldığı Değişim Ziyaretçisi Vizesi. BridgeUSA değişim programları kapsamında düzenlenir; sponsor tarafından onaylanan iş yerinde yasal çalışma hakkı tanır. Turist vizesinden (B1/B2) temel farkı budur — turist vizesinin çalışma izni yoktur. Ayrıntılı rehber
BridgeUSA
ABD Dışişleri Bakanlığı'nın değişim programlarını kapsayan resmi çatı adı. Summer Work Travel, bu çatının en büyük kategorilerinden biridir.
Sponsor Kuruluş
ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş (designated), programın Amerika'daki resmi yürütücüsü olan kuruluş. DS-2019 belgenizi düzenler, SEVIS kaydınızı oluşturur, program kurallarını takip eder ve Amerika'da resmi destek noktanızdır.
Acente (Danışmanlık Firması)
Türkiye'deki başvuru, iş seçimi ve vize sürecini yöneten kurum. Sponsor ile acente farklı kurumlardır — acente Türkiye tarafını, sponsor Amerika tarafını yürütür. Ayrıntılı rehber
Belgeler
DS-2019
Programa katılmaya hak kazandığınızı gösteren en önemli resmi belge. Yalnızca yetkilendirilmiş sponsor kuruluşlar düzenleyebilir. Üzerinde sponsor kuruluşunuz, işveren bilgileriniz, çalışacağınız pozisyon, program başlangıç–bitiş tarihleriniz ve SEVIS numaranız yer alır. Bu belge olmadan J-1 vizesine başvurulamaz.
DS-160
ABD Göçmen Olmayan Vize Başvuru Formu. Çevrimiçi doldurulur; kişisel bilgiler, eğitim geçmişi, pasaport bilgileri ve programa ilişkin bilgileri içerir. Tamamlandığında oluşan Confirmation Page (Onay Sayfası), barkod numarasıyla birlikte vize randevusu ve mülakat sürecinde kullanılır.
SEVIS (I-901)
Student and Exchange Visitor Information System — ABD hükümetinin uluslararası öğrenci ve değişim programı katılımcılarını takip ettiği resmi kayıt sistemi. Her öğrenci için sponsor tarafından bir kayıt oluşturulur ve benzersiz bir SEVIS ID verilir. Kayıt sonrası I-901 SEVIS ücreti ödenir. Ayrıntılı rehber
I-94
ABD'ye giriş yaptıktan sonra elektronik olarak oluşturulan giriş kaydı. Ülkeye hangi tarihte giriş yaptığınızı ve yasal statünüzü gösterir; gerektiğinde çevrimiçi görüntülenip indirilebilir. SSN başvurusunda istenen belgeler arasındadır.
Job Offer (İş Teklifi)
Çalışacağınız iş yerini, pozisyonunuzu, saatlik ücretinizi, çalışma saatlerinizi, konaklama bilgilerinizi ve işveren iletişim bilgilerini içeren resmi iş teklifi. Amerika'ya gitmeden önce elinizde olur ve iş koşullarınızın karşılaştırma ölçüsüdür.
SSN (Social Security Number)
ABD'de çalışan kişilere verilen resmi kimlik ve vergi numarası. Amerika'ya vardıktan sonra, sponsorun istediği ilk check-in işlemleri tamamlandıktan sonra SSA ofisine başvurulur. Kart 2-6 hafta içinde gelir ve numara ömür boyu aynı kalır. Ayrıntılı rehber
W-2 Formu
Yıl boyunca ne kadar kazandığınızı ve ne kadar vergi ödediğinizi gösteren belge. İşveren tarafından genellikle Ocak ayı sonuna kadar hazırlanır; vergi iadesi başvurusunun en önemli belgesidir. Ayrıntılı rehber
Süreç Terimleri
Full Placement / Self Placement
İki program paketi. Full Placement'ta iş seçenekleri sunulur, işveren mülakatları organize edilir ve yerleştirme süreci danışmanlık firması tarafından yönetilir. Self Placement'ta öğrenci işini kendi bulur; sponsor, DS-2019 ve vize süreçleri aynı şekilde devam eder. Ayrıntılı rehber
Job Fair / Virtual Hiring Event
İşverenlerin öğrencilerle görüştüğü iş fuarı ve çevrimiçi işe alım etkinlikleri. İş yerleştirme sürecinin yürütüldüğü ortamlardan biridir. Ayrıntılı rehber
Video CV
İşverenlerin sizi ilk kez tanıdığı kısa video tanıtım. CV ile birlikte İngilizce seviyenizin, motivasyonunuzun ve güvenilirliğinizin değerlendirildiği araçtır. Ayrıntılı rehber
Oryantasyon
Program öncesinde sponsor kuruluşun düzenlediği zorunlu eğitim. Program kuralları, Amerika'daki yaşam, çalışma hakları ve sorumlulukları, güvenlik, kültürel uyum, SEVIS aktivasyonu, SSN başvurusu ve acil durum prosedürleri anlatılır. Ayrıntılı rehber
Check-in (Monthly Check-in)
Öğrencinin hala aynı iş yerinde çalıştığını, iletişim bilgilerinin güncel olduğunu ve programının sorunsuz devam ettiğini sponsora bildirdiği rutin aylık işlem. İhmali program kurallarının ihlali sayılabilir. Ayrıntılı rehber
Grace Period (Gezi ve Seyahat Dönemi)
Çalışma dönemi tamamlandıktan sonra tanınan 30 günlük süre. Amerika'da turistik amaçla kalınabilir, ancak bu sürede çalışmak yasal olarak mümkün değildir. Süre sonunda ülkeden ayrılmak gerekir. Ayrıntılı rehber
Tax Refund (Vergi İadesi)
Yıl sonunda verilen vergi beyannamesi sonucunda fazla ödenen vergilerin bir kısmının geri alınması. Tutar; kazanca, çalışma süresine, eyalete ve işverenin yaptığı kesintilere göre değişir, garanti edilemez. Ayrıntılı rehber
Ücret ve Kesinti Terimleri
MRV Ücreti
J-1 vize başvurusu sırasında doğrudan ABD Büyükelçiliği/Konsolosluğu'na ödenen resmi vize ücreti: 185 USD. Program ücretine dahil değildir.
I-901 SEVIS Ücreti
SEVIS kaydı oluşturulduktan sonra ödenen zorunlu ücret: 35 USD. Vize görüşmesinden önce tamamlanması gerekir.
FICA
Social Security ve Medicare vergilerini kapsayan kesinti. J-1 statüsündeki Work and Travel öğrencileri genel olarak bu vergilerden muaftır — bordronuzda görürseniz önce işvereninizle görüşmeniz gerekir.
Tip Pool
Bahşişlerin ekip arasında paylaşıldığı sistem. Bazı işletmelerde bireysel bahşiş uygulanırken bazılarında havuz sistemi vardır; uygulama iş yerine göre değişir. Ayrıntılı rehber
Belgeleri Karıştırmamak İçin
Süreçte en sık karışan üçlü şu şekilde ayrışır: DS-2019 programa katıldığınızı gösterir, DS-160 vizeye başvurduğunuz formdur, SEVIS ise kaydınızın tutulduğu sistemdir. Job Offer işi tanımlar, SSN ise o işten aldığınız ücretin vergi kaydını mümkün kılar.
Programın bütününü kapsamlı Work and Travel rehberimizde, belge listesinin tamamını gerekli belgeler yazımızda bulabilirsiniz. Katılmak için başvuru formunu doldurabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
DS-2019 nedir?
Programa katılmaya hak kazandığınızı gösteren en önemli resmi belgedir; yalnızca yetkilendirilmiş sponsor kuruluşlar düzenleyebilir ve bu belge olmadan J-1 vizesine başvurulamaz.
SEVIS nedir?
Student and Exchange Visitor Information System — ABD hükümetinin uluslararası öğrenci ve değişim programı katılımcılarını takip ettiği resmi kayıt sistemidir.
DS-2019 ile DS-160 farkı nedir?
DS-2019 programa katıldığınızı gösteren belgedir; DS-160 ise vizeye başvurduğunuz çevrimiçi formdur.
Job Offer nedir?
Çalışacağınız iş yerini, pozisyonunuzu, saatlik ücretinizi, çalışma saatlerinizi ve işveren iletişim bilgilerinizi içeren resmi iş teklifidir.
Grace Period nedir?
Çalışma dönemi tamamlandıktan sonra tanınan 30 günlük süredir; turistik amaçla kalınabilir ancak bu sürede çalışmak yasal olarak mümkün değildir.
Full Placement ile Self Placement farkı nedir?
Full Placement'ta iş seçenekleri sunulur ve yerleştirme süreci danışmanlık firması tarafından yönetilir; Self Placement'ta öğrenci işini kendi bulur.
Tip pool nedir?
Bahşişlerin ekip arasında paylaşıldığı sistemdir; bazı işletmelerde bireysel bahşiş uygulanırken bazılarında havuz sistemi vardır.
Yazar
Yurtdışı Eğitim Danışmanları
1997'den beri yurtdışı eğitim danışmanlığı veren StudyZONE International'ın uzman danışman ekibi. Work and Travel, dil okulu, üniversite ve yaz okulu alanlarında 28 yıllık saha tecrübesi.
